Wie de schoen past, trekke hem af

Verpleegkundig en verzorgend Nederland buitelt over elkaar heen. Vanwege een HBO-V student. Nou ja, indirect dan, want de HBO-V student heeft een beste knuppel in een hoenderhoek gegooid: zij wenste een cliënt in de thuiszorg niet te voorzien in diens seksuele gerief. Of, om het wat duidelijk te stellen: het aftrekken van een cliënt vond zij buiten haar boekje gaan.

En nu is het heibel in de keet. NU’91, niet mijn favoriete beroepsvereniging geef ik toe, is als een bok op de haverkist gesprongen en opende een website: hier trek ik mijn grens. Of de naam van de website met een knipoog gezien kan worden weet ik niet, maar ik denk dat het een toevallig woordgrapje is geworden. Overigens lijkt de website niet zo goed te werken op het moment. (update: de website is online, maar heeft nog niet veel om het lijf)

Nu’91 is goed pissig, zo lijkt het. Het vragen om een seksuele handeling door een verzorgende of verpleegkundige is volgens hen een belediging en als zodanig strafbaar. Hoe ze tot die rationele komen is verder onduidelijk, er wordt gewoon gesteld dat het zo is. En dat ze manieren zoeken om het aanhangig te maken bij justitie. Wat ze daarmee precies bedoelen is ook onduidelijk. Vaagheid grossiert dus. Gaan ze werkelijk de betreffende cliënt aanklagen? Dát zou een schande zijn.

Wat wel interessant is; het lijkt ineens klip en klaar waar de grenzen van het vak liggen, de reacties waarin gesteld wordt dat dit ‘absoluut’ niet bij het vak hoort, of kan horen zijn niet van de lucht. Eveneens zonder verdere onderbouwing natuurlijk, want roepen dat iets ‘nu eenmaal gewoon zo is’, is veel makkelijker. Gezien de geschiedenis van het mooie vak hoop ik dat het direct duidelijk is waarom er haken en ogen kleven aan ‘het is nu eenmaal zo’. Gode zij dank hoeven we niet meer aan de eisen van Florence Nightingale te voldoen, want dan had ik als atheïst weinig in de zorg te zoeken.

Natuurlijk is het zo dat de beroepscode niet stelt dat het verrichten van seksuele handelingen bij het vak hoort. Dat geldt ook voor het geven van injecties, of het inbrengen van een katheter. Dus daar komen we ook niet veel verder mee. Tot op heden bekruipt mij dus het gevoel dat deze onderbuikkwestie vooral vanuit de onderbuik beredeneerd wordt. En dát is iets waar men heel erg hard voor moet waken naar mijn idee.

Jos Kaldenhove schreef er – naar mijn mening – de tot nog toe meest rationele verhandeling over op zijn nursing-weblog. Ik deel Jos’ eerste opwelling en dacht direct aan Marjorie Gordon en haar 9e functionele gezondheidspatroon (FGP): Seksualiteit en voortplantingspatroon, het meeste ‘enge’ patroon dat de verpleegkunde schijnbaar rijk is. Aan de andere gezondheidspatronen komen we graag tegemoet: u heeft een CVA gehad en bent daardoor hemiplegisch? Een dagelijkse wasbeurt is geen probleem, zelfs niet als we tot onze ellebogen in de ontlasting komen te zitten. Als het moet zorgen we er zelfs voor dat u van die ontlasting afkomt m.b.v. allerlei hoog opgaande laxantia’s. Hoort bij het vak. U bent door uw spierziekte niet in staat om te voorzien in uw masturbatiepatroon en heeft ingang gevonden bij een zorgverlener die u vertrouwd?

ONMOGELIJK! EEN SCHANDE! EEN BELEDIGING! Hoe haalt u het in uw hoofd om ook maar de vraag te stellen? De vakbond zal juridisch het onderste uit de kan halen, dat u het even weet. Snotjandorie.

Hans Becker (ik weet niet of het dé Hans Becker is) reageert in een reactie op de weblog van Jos Kaldenhove als volgt:

Een non-probleem. Mijn zus was in de jaren 60 afdelingshoofd in een groot ziekenhuis. Zij vertelde toen al dat sommige verpleegkundigen mannen aftrokken die ernstig in hun bewegingen waren beperkt en er om vroegen. Dat gebeurde gewoon, zonder ophef of discussie. En als er een zuster was die het niet wilde, dan was er een collega die wel bereid was om dat even te doen. Een zorgtaak, niet meer en niet minder.

Ik moest bij het lezen ervan direct denken aan de euthanasiediscussie zoals die ontsponnen wordt in het boek ‘Verlossers naast God’ door Anne Mei The, dat ik onlangs las. (dikke aanrader overigens) Daarin beschrijft zij dat een vrij gebruikelijke praktijk – het verlossen van patiënten uit lijden door het overlijden actief te bespoedigen – sinds de jaren 60 en 70 in een voornamelijk juridische discussie is terechtgekomen, waarbij de Nederlandse arts – bewust danwel onbewust – een minder beduidende rol heeft gespeeld dan waarschijnlijk wenselijk is geweest. Gaan we met deze discussie een nieuw hoofdstuk toevoegen aan het boek ‘verjuridisering van de zorg’? Nu’91 lijkt daarop in te spelen.

Maar dan de hamvraag: zou ik het doen? Als man acht ik de kans relatief klein dat ik een dergelijke vraag voorgeschoteld krijg, maar dat zou ook te maken kunnen hebben met mijn incompetentie als zorgverlener m.b.t. Gordon’s 9e FGP. En wat als mijn vriendin – die verpleegkundige is – vertelt dat ze, geheel hygiënisch verantwoord een van haar patiënten manueel heeft bevredigd? Als ik er aan denk voel ik dat niet als een probleem, al eet ik m’n schoen op als m’n vriendin het zou doen. En: zou ik onderscheid maken tussen mannen en vrouwen?

Het lijkt me zinnig om de zaak enigszins te analyseren voorbij mijn ‘gut-feeling’.

Ik ben rationeel in staat om de biologische beleving van seks te scheiden van de emotionele beleving. Als een getrouwde man masturbeert met een beetje porno – al dan niet samen met zijn vrouw – zie ik dat allerminst als een ethisch onmogelijk geheel. Dat is natuurlijk absoluut geen rationale om te stellen dat daarom een zorgverlener in zou moeten gaan op de vraag om een seksuele handeling, maar maakt mij wel duidelijk dat seks verschillende aspecten heeft, die we niet (alleen) vanuit onze persoonlijke onderbuik moeten benaderen. Want dan wordt het een markt waarin het ene viswijf tegen het andere viswijf op gaat bléren.

Een verdere ontleding brengt me bij de vraag: wat als ik een apparaatje had dat ik op een gevoelig onderdeel van het geslachtsorgaan van een cliënt kan doen? Een apparaatje dat lekker trilt. Of een mechanische vagina? Je kunt het zo gek niet bedenken of Christine le Duc levert het wel. (nu vind ik dat allemaal niet zo gek, maar wellicht dat puriteins Nederland daar wat anders over denkt) Ik stel een zorgplan op, geheel PES-, Carpenito- en SMART-verantwoord en de interventie is het op aanvraag van de cliënt het apparaat aanbrengen, even de kamer verlaten en een minuutje of tien later de boel opruimen. Handschoentjes aan en geen centje pijn. Ik zie daar – werkelijk – geen enkel probleem in. Als zorgvrager zou ik me waarschijnlijk zelfs verheugen met het idee dat ik aan een dergelijke zorgvraag tegemoet kan komen en daar iemand een zeer prettig gevoel bij kan laten ervaren.

Het probleem lijkt dus – als mijn analyse correct is – te zitten in het feit dat een zorgverlener deze handeling zélf uitvoert. Een handeling verbonden met dat enge gezondheidspatroon. Is dat werkelijk een reden om de handeling en/of zelfs maar de vraag erom te bestempelen als een belediging voor het vak? Als ik wederom een parallel trek met de euthanasiepraktijk zoals die heden ten dage geldt zou ik kunnen stellen dat de zorgverlener vrij is in het al dan niet ingaan op deze vraag: De arts mag u – mits voldaan aan enkele eisen – doden. Ik – en vele anderen met mij – zien dat als een groot goed. Helemaal interessant wordt het als we het verhaal van dr. Kevorkian in de vergelijking betrekken. Die had nl. een apparaat gemaakt waarmee mensen zélf een einde aan hun leven konden maken. With a ‘flick of the switch’, om AC/DC te citeren.

Maar de verpleegkundige mag u ABSOLUUT NIET voorzien in uw seksuele behoefte. Uitgesloten! Waarom dat precies zo is, vertellen we lekker niet: beroepsgeheim. Of zo. In ieder geval: sliep uit en lekker puh! U heeft het er maar mee te doen, met het puriteinse zooitje bij Nu’91.

Wie is Nu’91 om te bepalen hoe ver de zorgverlener daarin gaat? Het is ronduit paradoxaal dat ze stellen dat ‘jij de grens trekt’. Nee, dat doet Nu’91 wel voor u en gooit en passant een berg kinderen met het badwater weg.

Als zorgverlener voel ik me daarin nogal ‘genaaid’ en doet mijn vertrouwen in de schreeuwerds van Nu’91 nog verder dalen.

Getagged ,

42 thoughts on “Wie de schoen past, trekke hem af

  1. […] Verder lezen en reageren bij Bram ‘voortrekker’ Hengeveld >>>>>> […]

  2. Zie ik hier nu, met het oog op de zo gewenste marktwerking in de zorg, een kans voor ZZP’ers met een wat ‘ruimere’ invulling t.a.v. het takenpakket?

    De ‘animatiezuster’. Sex sells!

    Gewoon (partime) aan te stellen door de betreffende organisaties/instellingen. Is ‘klantgericht’ denken dan opeens een vies woord?

    Misschien dat Tabak hier eens zijn licht op kan schijnen.

  3. wilmamazone zegt:

    Ik ben van mening dat er in alle omstandigheden een onderscheid gemaakt dient te worden tussen gewenste,- en ongewenste intimiteiten.

    De vrouwen hebben er hier in Nederland goddorie toch zeker niet voor niets tientallen jaren voor gevochten om verlost te worden van dit soort zaken?!

    Dat seksuele behoeften van patiënten/hulpbehoevenden bespreekbaar moeten zijn/worden is m.i. héél wat anders.

  4. Annemiek zegt:

    Ik zit weer eens hoofdschuddend over “mijn” land te lezen. Jeetje, in Nederland moet maar alles kunnen. Geen haar op mijn hoofd zou er ooit aan denken om dit te doen, en in 30 jaar heb ik ook nog nooit een verzoek gekregen. En als het in het takenpakket van een verpleegkundige zou zitten, weet ik zeker dat ik niet voor dit beroep gekozen zou hebben als 17 jarige. Krijgen de moslimvaders toch nog gelijk om hun dochters niet in de verpleging te laten gaan?
    Toen ik nog in NL werkte waren de grapjes op een mannenzaal soms niet van de lucht. Daar ging ik nooit op in. Ze zaten elkaar alleen maar wat op te jutten.
    Jarenlang hard vechten om als professionals gezien te worden en dan gaan we discusieren over wel of niet sexuele handelingen te verrichten bij patienten. Je gaat dan wel degelijk over een grens. Net zoals een relatie beginnen met een patient.
    En wat als jij het verzoek zou krijgen van een vrouw en je voldoet eraan, en ze klaagt je later aan voor aanranding? Of zullen we ook eerst een schriftelijke toestemming moeten laten tekenen.
    Je hoeft niet ver te kijken hoe het mediabeeld van de verpleging is, kijk alleen eens naar de wenskaarten “laat je eens lekker verwennen door de verpleegster” met een plaatje erbij van iemand in kort jurkje en big boobs krijgt opeens een nieuwe betekenis.

  5. @wilmamazone:
    Ik snap niet waarom de genderissue hierin betrokken moet worden. Alsof dit zou betekenen dat vrouwen seksslaaf zouden moeten worden. Dat lijkt me absoluut niet het geval. En daarbij is het een beetje water naar de zee dragen; aangaande de zorg zijn het nog steeds de vrouwen die 90% van het werk doen. Beetje balk en splinter verhaal op die manier. (al zou men kunnen zeggen dat een extra splinter niet wenselijk is wanneer er reeds een balk aanwezig is)

    JUIST het bespreekbaar houden van dergelijke problemen lijkt me in het voordeel van beide partijen; wat Nu’91 hier voorstaat lijkt me het tegenovergestelde van het zorgen voor open communicatie.

    ALS er een dergelijk verzoek komt (toe, broeder…) dan kan ik dat zien als een reden om mw. aan te klagen (Nu’91 style), of ik kan de zorgvraag anders oplossen, door het inschakelen van de juiste personen.

    @Annemiek, wat betreft het aanklagen: dat ZOU inderdaad een probleem kunnen zijn, maar let wel; ik heb ook aangegeven dat daar oplossingen voor te vinden zijn (‘machinale oplossingen’). En daar hebben we (ondertekende) zorgplannen voor. In principe kan natuurlijk iedere cliënt mij aanklagen voor aanranding. (en als man ben je dan snel het verdachte haasje)

    Waar het mij omgaat is dat seks, zonder duidelijke onderbouwing als iets heel beledigends wordt gezien. Iedereen weet ook dat dat 9e patroon onder het tapijt wordt geveegd. (bv: ouderen hebben nu eenmaal geen seks, of die behoefte en ik denk dat daar een berg levensvreugde blijft liggen). Ik ben bang dat er teveel met de onderbuik wordt gesproken in deze.

    Let wel: ik bedoel uitdrukkelijk NIET dat het leveren van seksuele diensten zoals door de verzorgenden onderdeel zou moeten worden van het ‘kerntakenpakket’ van verpleegkundigen of verzorgenden, óf dat men hierin niet een gewetensbezwaar zou mogen ervaren.

  6. wilmamazone zegt:

    Dit kwam ik daarnet nog tegen:

    http://nos.nl/audio/143527-campagne-moet-verplegers-weerbaarder-maken.html

    Nu ’91 komt in dit interview toch heel wat genuanceerder uit de hoek dan uit jouw stukkie naar voren komt Bram.

  7. Ik baseer mij op de uitlatingen van Nu’91 zoals die in hun berichten naar voren is gekomen.

    En persoonlijk vind ik het niet zo gek veel genuanceerder; sure, ik chargeer natuurlijk. Maar de punten zoals ik die problematisch vind blijven aanwezig en het werkelijke probleem; het hoe om te gaan met vragen van seksuele aard lijkt buiten schot te blijven. Het gaat om ‘bescherming’ van die arme verpleegkundige die soms ‘dingen doet voor ze er erg in heeft’.

    Het is absoluut goed om verpleegkundigen weerbaar te maken tegen zaken die tegen hun geweten in gaan. Maar is dit de weg? Volgens mij niet. En worden met het badwater kinderen weggegooid.

    Het overschrijden van professionele grenzen (voor zover daar hier sprake van is!) kent vele kanten; ik denk dan ook aan ‘het doen van een boodschapje in vrije tijd’. Sommigen vinden dit werkelijk geen probleem, anderen vinden het zeer onprofessioneel. Evenzo voor het ‘je’ zeggen tegen cliënten die daarom vragen; sommigen vinden dat onprofessioneel en zullen het niet doen. Ik vind dat enigszins absurd.

    Dat het hier gaat over seks, maakt dat het probleem flink op wordt geblazen en niet adequaat wordt behandeld. Imo.

    En dan laten we ook de mogelijkheid achterwege dat de verzorgende in kwestie hier zelfstandig actie op kan ondernemen, met behulp van de eerder genoemde apparatuur. Dan kan een vraag adequaat worden behandeld, hebben we geen juridische rompslomp, geen bedreiging voor communicatie, geen zorgverleners die ‘iemand bevredigen voor ze er erg in hebben’, en niet te vergeten ‘happy customers’.

    Ik heb geleerd dat een verpleegkundige daar nodig is waar een problematische gezondheid invloed heeft op het dagelijks leven. Seks hoort daar ook bij. Niemand moet onder druk worden gezet aangaande seks en de cliënt kan ook absoluut niet verwachten dat er seks plaatsvindt op een wijze zoals gezonde personen dat kunnen ervaren, bijv. doordat een vpk zélf ‘aan de slag gaat’. Maar ik zou het zeer kortzichtig vinden om dat bijvoorbaat de vraag dicht te timmeren. Dat vind ik zelf behoorlijk absurd, omdat de aandacht afhaalt van wat werkelijk belangrijk is.
    Ik zie dan eerder kansen voor ontwikkeling van het beroep en het vormgeven van goed beleid.

  8. wilmamazone zegt:

    Dat het hier gaat over seks, maakt dat het probleem flink op wordt geblazen en niet adequaat wordt behandeld. Imo.

    De tijd zal leren in hoeverre dit probleem wel of niet adequaat behandeld wordt; daar kun je nu nog niet definitief iets over zeggen.

    Ik vind niet dat dit probleem onnodig wordt opgeblazen, maar ik ben dan ook een vrouw die in haar leven al heel wat te verhapstukken heeft gehad op dit gebied en dus verdomd goed weet hoe het voelt om je te moeten verweren tegen ongewenste intimiteiten en de boze reactie’s van kerels die hun zin niet krijgen.

  9. Dat klopt; daar kunnen we nu nog niet definitief iets over zeggen. Wat Nu’91 voor ogen lijkt te staan is echter wél vrij absoluut.

    Ongewenste intimiteiten zijn natuurlijk uit den boze. Boze kerels die hun zin niet krijgen gaan flink het boekje te buiten en dienen als zodanig behandeld te worden. Nee is Nee. Punt. Maar ik vrees ook met grote vreze om deze discussie in de hoek van seksueel geweld te drukken. (met de vrouw als per definitie ‘slaafs’ en ‘volgend’ in seks)

    Andersom zou ik ook kunnen beredeneren dat iemand die mijn zorg weigert vanwege mijn man-zijn een ernstige belediging is; alsof ik niet in staat ben om de intimiteit die bij het vak komt kijken kan scheiden van intimiteit zoals ik die in persoonlijke sfeer beleef. Die afwijzing wordt echter algemeen geaccepteerd.
    Ik kan het absoluut plaatsen, maar vind de afwijzing ook altijd pijnlijk. Ik wordt dan vereenzelvigd met iets dat ik zeer grondig haat. En ook daarin bestaat een bepaalde vorm van professionaliteit volgens mij. Niet ieder ‘bang gezicht’ is reden om al de deur uit te stappen. Ik vraag dan altijd rustig of het de eerste keer is. Het is dan een gut-feeling om ‘door te pakken’ en mijn ervaring is dat er dan vaak acceptatie optreedt en ik vaker mag langskomen)

    Maar is de vraag zelf een ongewenste intimiteit? Verschillende verzorgenden beweren van niet en vonden zelfs dat de handeling niet ongewenst was, zo hebben we geleerd. (ik ga er dan van uit dat zij uit vrije wil hebben gehandeld) Ik kán me voorstellen dat een dergelijke situatie ontstaat tussen zorgvragers en -verleners waarin er ruimte is voor dergelijke vragen en vind juridische stappen bijzonder overdreven. Dan zou de straf erger zijn dan het begane.

  10. wilmamazone zegt:

    http://www.platformseksueleintimidatie.nl/initim_gedrag

    quote:

    Seksueel grensoverschrijdend gedrag is de verzamelnaam voor verschillende termen die iets zeggen over ongewenst seksueel gedrag. De laatste tijd wordt de term ongewenst seksueel gedrag ook vaak gebruikt.
    Ongewenst gedrag is te definiëren als handelingen van een groep of individu, die door een persoon, die deze handelingen als tegen zich gericht ziet, als vijandig, vernederend of intimiderend worden beschouwd.
    Bij ongewenste omgangsvormen op het werk gaat het om ongewenst gedrag in de onderlinge verhoudingen/ contacten tussen mensen op de werkvloer. Daarbij kan het gaan om ‘interne daders’ (collega’s, leidinggevenden) en ‘externe daders’ (publiek, bijvoorbeeld klanten, cliënten, patiënten of leerlingen).

    http://www.platformseksueleintimidatie.nl/beleid

    quote:

    De inhoud van de diverse wetten komt in grote lijnen neer op de verantwoordelijkheid van de organisatie / werkgever om een beleid te voeren opdat werknemers en cliënten van de organisatie worden beschermd tegen seksuele intimidatie.
    Zo wordt in de Wet op Geneeskundige Behandelingsovereenkomst (WGBO) een zorgvuldigheidsnorm aangegeven. Is de organisatie geen ‘goed hulpverlener’ geweest, dan kan de organisatie daarvoor aansprakelijk worden gesteld. Naast het gestelde in de WGBO is er in het kader van het civielrecht in het geval van seksuele intimidatie sprake van een onrechtmatige daad. De organisatie kan door zowel dader als slachtoffer worden aangesproken op het feit dat er verwijtbaar onvoldoende toezicht is geboden.
    In het Burgerlijk Wetboek en de CAO zijn het beginsel van goed werkgever- en werknemerschap vastgelegd. De werkgever moet zorgen voor onder meer goede toerusting en bescherming van het personeel. De werknemer verantwoordelijk voor goed werknemerschap en zorgvuldig handelen. Daarnaast heeft de werknemer indien deze onder de BIG-wet valt een zorgvuldigheidsplicht als hulpverlener.
    Voor alle zorgorganisaties die onder de Kwaliteitswet zorgorganisaties vallen, is op grond van artikel 4a van de kwaliteitswet per juni 2005 een wettelijke meldingsplicht calamiteiten en seksueel misbruik van kracht.
    Verder is het strafrecht van toepassing. Diverse vormen van seksuele intimidatie zijn strafbaar, waarbij met name artikel 249 van belang is omdat dit artikel handelt over ‘ontucht met misbruik van gezag’ waarbij een strafverzwaring geldt voor degenen die werkzaam zijn in de gezondheidszorg, of maatschappelijke zorg en ontucht pleegt met iemand die zich als hulpvrager aan zijn hulp/zorg heeft toevertrouwd.

    quote:

    Cliënten van zorginstellingen (GGz, Gehandicaptenzorg, Jeugd- en ouderenzorg) zijn vanwege hun afhankelijkheidspositie extra kwetsbaar om seksuele intimidatie door medewerkers mee te maken. Maar ook medewerkers kunnen kwetsbaar zijn voor seksuele intimidatie door collega’s of door cliënten. Zorginstellingen hebben een tweeledige verantwoordelijkheid: als zorgaanbieder en als werkgever. Naast de Arbowet biedt een veelheid van wet- en regelgeving hiervoor niet alleen een kader, maar maakt ook de juridische noodzaak van een dergelijk beleid duidelijk. Zo bestaat er jurisprudentie over de aansprakelijkheid van een instelling voor de geleden schade (schending privacy en zelfbeschikkingsrecht), wanneer zij onvoldoende adequate preventieve maatregelen heeft getroffen om misbruik te voorkomen of tijdig te signaleren.

  11. wilmamazone zegt:

    Maar is de vraag zelf een ongewenste intimiteit?

    JA.

  12. wilmamazone zegt:

    http://www.nrc.nl/binnenland/article2501640.ece

    Verzorgers: seks hoort niet bij zorg

    Hier ligt mijn grens. Onder dat motto begint zorgvakbond Nu’91 een campagne om verpleegkundigen en verzorgenden beter te wapenen tegen seksuele verzoeken van patiënten.

    Directe aanleiding is een geval waarin een 42-jarige man met een persoonsgebonden budget (pgb) een nieuwe thuiszorgster vroeg hem te bevredigen. Door een spierziekte kan hij alleen ogen en mond bewegen. Zijn andere zeven verzorgsters zouden bereid zijn tot seksuele dienstverlening. De 24-jarige zorgstudente zag twee van hen dit inderdaad doen. Toen zij weigerde, noemde de cliënt haar ongeschikt voor de zorg.

    Quote:

    Daarmee wil ze het voorval niet goedpraten. „Natuurlijk is een pgb niet bedoeld voor seks”, aldus Saers. „Seksuele diensten behoren niet tot de zorgtaken.”

    Een cliënt kan zijn behoefte wél bespreken met een zorgbureau of een verzorgende, zegt Saers, zodat bijvoorbeeld een gespecialiseerd escortbureau kan worden ingeschakeld. „Seksuele hulp kan soms zo rustgevend werken dat de gemeente het regelt.”

    Vanochtend publiceerde Per Saldo een bericht op haar site over de kwestie. De vereniging verwijst naar twee bureaus die zich toeleggen op „verwenzorg” respectievelijk een „alternatief voor een seksuele relatie”.

  13. volare zegt:

    Een vaak gehoorde klacht van verpleegkundigen is deze:
    ‘Ik ging die man wassen,pakte zijn zaakje vast en ‘ineens’ kwam die klaar.de viezerik’!
    Ineens? denk ik dan bij mezelf?
    God mag weten hoe die man zich wel niet in heeft moeten houden,hoe hij op heeft gezien tegen deze wasbeurt,die elke ochtend onvermijdelijk weer terugkomt…..
    Staat er wel eens iemand bij stil hoe zo’n man zich op zo’n moment voelt?
    De schaamte?

    • Ik heb het nog nooit gehoord, maar ben dan ook nog vrij groen. En wellicht dat de categorie waar ik vnl. zorg aan verleen meer ‘hulp’ nodig heeft dan het vastpakken van een geslachtsdeel.

      Een mooi voorbeeld van een brede kijk op een vrij impliciete zorgvraag, waarbij een gezonde seksuele beleving wordt bedreigd door een wasbeurt. De viezerik verandert in een zorgvrager, als we onze kijk op seksuele beleving veranderen.

      Ben je zelf werkzaam in de zorg volare? (en is je naam afgeleid van het latijnse woord voor ‘willen’ *diep graaft in geheugen*)

  14. De commotie rondom dit onderwerp spitst zich nu toe op de vraag of de vraag naar seksuele handelingen überhaupt gesteld mag worden. Per Saldo vindt dit een beetje de kop in het zand steken. Bij een aantal mensen die volledig afhankelijk zijn van zorg en helemaal niets zelf kunnen, bestaat die vraag nu eenmaal. Daar kunnen we onze ogen niet voor sluiten. [….] De discussie moet dan ook niet gaan of de vraag gesteld mag worden, maar gaan over hoe we dit gaan oplossen.

    Is een zorgvraag aan een een zorgverlenende sexuele intimidatie?

    NEE

    Niet per definitie. Het kan in onderhavig geval een onhandige [sic] , onzorgvuldige of ondoelmatige zorgvraag zijn.

    Het vergelijken van deze vraag met ‘algemene’ opvattingen over wat sexuele intimidatie is gaat m.i. niet op. Dat ligt aan wat de beperkingen die de ziekte en het ziektebeeld van patiënt ‘die verzorging behoeft’ impliceren. I.e. hebben we het over iemand die voor wat dat betreft heel goed voor zich zelf kan zorgen, of over iemand die voor wat dat betreft afhankelijk is van de zorg van anderen?

    Het in onderhavig geval aandringen op het voldoen aan de verlangens/gewenste zorg van de patiënt door collegae of instelling is wél ongewenst.

    Hoewel ik op het eerste gezicht het probleem niet zag als anderen wél aan specifieke zorgvraag van de patiënt zouden voldoen, denk ik dat het verstandig is voor wat dit betreft één lijn te trekken en het ongewenst verklaren.
    Voorwaarden voor het vervullen van de zorgvraag zullen dan wél op een andere manier geschapen moeten worden en voor patiënt toegankelijk moeten zijn.

  15. @wilmamazone:

    Ik kan die vraag – zeker door een 42 jarige man die alleen z’n ogen en mond kan bewegen – niet als een ongewenste intimiteit zien. (dat hij vervolgens stelt dat de pleeg in spé ongeschikt is, is een grove misvatting en zeer onterecht!)
    Wellicht is dat een vrij onoverkomelijk verschil van inzicht en ik geef toe dat ik op het gebied van seks nogal vrij kan denken.

    Ik kan me voorstellen dat het een schokkende vraag is geweest. Maar die zijn er te over: ‘kunt u niet wat extra morfine geven, zodat het sneller voorbij is?’

    Zonder context valt daar allemaal weinig over te zeggen. En binnen deze context is wellicht een falende begeleiding van de student nog het aller-ernstigst eigenlijk. Dáár had een heleboel leed voorkomen kunnen worden. (en had de HBO-V studente in kwestie een prachtige stageopdracht kunnen bezorgen: de ethiek van de seksuele zorgvraag)

    Ik kan me dus in Crypto’s reactie vinden. (had bovenstaande gisteravond reeds opgeschreven, wilde mijn reactie alleen nog even overdenken)

    Daarbij zou ik tevreden kunnen zijn met een algemene beleidsregel binnen een instelling dat verzorgenden dergelijke diensten niet verlenen. Maar dat moet wél betekenen dat er actief naar andere mogelijkheden gezocht wordt en seks wél op de zorgagenda komt te staan en als volwaardig zorgprobleem moet worden gezien. Dan zou er een wereld gewonnen zijn. Nu wordt een – zeer waarschijnlijk te goeder trouw ontstane – zorgsituatie gecriminaliseerd, terwijl er m.i. heel goede, vrij laagdrempelige methoden zijn om de zorgvraag op een meer algemeen geaccepteerde manier te beantwoorden.

  16. Ik ben het eens met Bram dat er een wereld gewonnen zou zijn als het in ieder geval bespreekbaar gemaakt zou kunnen worden. Het liefst pro-actief. Wijzen op de mogelijkheden die er voor wat dit betreft zijn. Zowel aan de zorgkant (verpleegkundige) als aan de zorgbehoeftekant (patiënt).
    Patiëntenvoorlichting (wie de schoen past) m.b.t. de mogelijkheden kan al een hoop van deze ‘onhandige’ vragen voorkomen.

    Vragen naar zorg die niet geleverd kán worden zijn er inderdaad niet alleen in sexuele zin.

    Vragen omtrent (meer) voorschrijven van medicatie, medisch ingrijpen (b.v. operatie), therapie of privileges in welke zin dan ook (ik wil 3 uur gewassen worden, bij het raam liggen, patiënt X niet meer op de kamer, af van mijn infuus/ kathether/, een andere verpleegkundige/arts/psycholoog ga zo maar door) worden ook niet altijd of altijd niet gehonoreerd;

    Dáár kunnen ‘we’ niet aan beginnen meneer/mevrouw X (uitleg).

    Waarom dan zo spastisch m.b.t. een sexuele hulpvraag? Kwestie van professionele opstelling.

  17. Pro-actief lijkt me hier een heel belangrijk woord; in opleiding en praktijkveld. Een mooie aanleiding om dit vergeten kindje eens goed onder de aandacht te brengen lijkt me. En dan niet: we moeten de arme vpk beschermen, maar: laten we samen komen (sic) tot betere zorg.

    Persoonlijk denk ik dat daarmee voorkomen kan worden dat ‘de vraag’ in kwestie gesteld wordt, al zou dat niet de reden moeten zijn om actief met het onderwerp om te gaan.

    Weerbaar maken van (niet-weerbare) verpleegkundigen is natuurlijk in het algemeen een goede zaak. Maar doen we dat door te voorkomen dat een vpk bepaalde vragen gesteld krijgt, of moet je daar de vpk zélf voor toerusten? Ik denk het laatste.

    De student in kwestie is overigens weerbaar genoeg gebleken, de verzorgenden vonden die weerbaarheid niet nodig. Dus hoe weerbaar men moet worden zal imo afhangen van de mate waarin de vraag leidt tot ongewenste intimiteiten; m.a.w. de verzorgende of vpk die tegen de zin in handelt. Dat is absoluut een brug te ver, maar – wellicht naïef – ik denk dat dat een marginaal probleem is. Zeker in verhouding tot de seksuele zorgvragen die niét beantwoord of zelfs maar gesteld (kunnen) worden, omdat er geen ruimte voor is.
    Om dat in het algemeen te voorkomen denk ik dat je beter aan de zorgaanbodskant kunt begeleiden, dan stellen dat zorgvragers de bedoelde vragen niet mogen stellen. Dat is zagen aan de verkeerde kant van de tak.

    Want seks hoort wél bij zorg. Onmogelijk om dat los van elkaar te zien imo, wat niet wil zeggen dat een zorgverlener daar persoonlijk aan tegemoet moét komen. Maar nogmaals, daar zijn imo goede opties voor. Het is de zorg in Nederland aan te rekenen dat er een situatie als deze is ontstaan; ruimte voor vooruitgang!

  18. wilmamazone zegt:

    Crypto zegt:

    Is een zorgvraag aan een een zorgverlenende sexuele intimidatie?

    NEE

    JA! Seksuele behoeften hebben geen donder te maken met een ZORGvraag.
    Zijn er gezondheidsrisico’s dan als de heren hun kwakje niet op regelmatige basis kwijt kunnen? Ja ammehoela!

    Deze behoeften kunnen wellicht het beste ondergebracht worden in een pretpakket, maar ook dan zullen er grenzen getrokken moeten worden.
    De een lust er wel pap van en wil minstens 3x daags ect. ect.. En wat dan voor eenieder bevredigend is wordt dan het volgende hoofdstuk.

    Ik kan er al bijna een boek over schrijven.

  19. Kijk Wilma. Dat zijn nu net de emotionele reacties die er voor gezorgd hebben dat er nu zo’n ophef is over deze materie. Dezelfde emotionele reacties die er toe bijdragen dat het debat hierover nu zo polariseert.

    Goed. Een paar vraagjes aan Wilma.

    Waarom is een vraag om sexueel gerief geen zorgvraag? Leg mij dat maar eens uit.

    Waarom, met het oog op het criterium ‘gezondheidsrisico’s’ zou dan de vraag naar creatieve dagbesteding (knutselen) of het inzetten van de door jou zo geliefde cliniclowns bijvoorbeeld wél onderdeel uitmaken van een ZORGvraag?

    Mag ZORG dragen voor psychologisch welbevinden van een cliënt/patiënt dan ook geen onderdeel meer uitmaken van het takenpakket van de zorgverlener?

    Neem die vragen ook mee in het boek.

    • wilmamazone zegt:

      Waarom is een vraag om sexueel gerief geen zorgvraag? Leg mij dat maar eens uit.

      Leg jij eerst maar eens uit waarom dit wèl een zorgvraag zou zijn als die in de praktijk uitgevoerd zou moeten worden door verpleegkundigen en/of ander (vrouwelijk) personeel van een zorginstelling als de cliënt/patiënt daar om vraagt. Het zijn geen gebruiksgoederen.

      Dat het bespreekbaar zijn -in de zin van oplossingen elders zoeken- tot een takenpakket zou kunnen behoren is weer ff wat anders.

      Dat er binnen de zorg situaties zijn waarbij piemeledokussen – ongewild- een eigen leven gaan leiden is bekend, maar moet daar dan ook wat mee gedaan worden of gaat het vanzelf wel over? Daar hoeft niet lulliger over gedaan worden dan nodig en is niet altijd verwijtbaar gedrag/hoeft die persoon b.v. geen viezerik genoemd te worden.

  20. Gezondheid is niet alleen de afwezigheid van ziekte, maar een algeheel welbevinden. Aldus de WHO.

    Seksuele behoeften kunnen dus absoluut wél onderdeel zijn van een zorgvraag. En wanneer een belabberde gezondheid invloed uitoefent op het ‘dagelijks leven’, dan wordt het taakgebied van de verpleegkundige betreden. Die vraag kan echter op verschillende manieren beantwoord worden.

  21. volare zegt:

    @Bram Hengeveld.
    Gewoon ziekenhuis en verpleegtehuis personeel waar ik het over heb die te maken hebben met mannen die wegens omstandigheden,2 armpjes in het gips en een been in tractie geen kant op kunnen en elke ochtend geconfronteerd worden met een wasbeurt en een opbouwende behoefte aan sex.
    Of bejaarde mannen die door lichamelijke beperkingen geen kant meer op kunnen ,maar toch nog de behoefte aan sex hebben.
    Zo kun je legio voorbeelden noemen,maar het zijn mannen zonder partner die niet in de gelegenheid zelf even de hand aan zichzelf te slaan.
    Wat betreft mensen die wegens een handicap niet aan hun sexuele gerief kunnen komen kan ik kort zijn,van mij mag er een beroepsgroep komen die in deze gevallen de patiënt tegemoet kan komen op zijn vraag om sex.
    En of dit dan 1 of 2 keer per dag zal zijn, wie bepaalt waar iemand zich prettig bij voelt?
    Ik neem aan dat er wel iets van een vergoeding tegenover zal staan,ik dacht zelfs dat zoiets er al was hoor.
    Maar de gewone verpleging zou hier beter buiten gehouden moeten worden,gewoon om het zuiver te houden,ieder zijn specialisme zal ik maar zeggen.
    En nee,ik ben niet zelf werkzaam in de zorg Bram,een stuk of 4 vriendinnen van mij wel.op verschillende terreinen,van ziekenhuis tot verpleegtehuis.al jaren.

  22. volare zegt:

    Mijn vriendinnen hebben natuurlijk mijn leeftijd en reageerden begripvol van ‘joh,kan gebeuren’ soms was het ook heel triest als een bejaarde man met de tranen in zijn ogen zei ‘zuster,ik kon er niets aan doen’.
    Soms maakten ze er maar een grapje van met de patiënt dat ligt er aan wie je voor je hebt.
    Maar ook zij deden voor zover ik weet niet daadwerkelijk aan aftrekken.
    Het zijn en waren voornamelijk de jongere verpleegsters die deze mannen duidden als viezerikken,dat vind ik schrijnend.
    Ik heb trouwens iets gevonden op het gebied van zorg op dit gebied.
    http://www.intermobiel.com/viewpage.asp?pag_id=1016

  23. wilmamazone zegt:

    http://www.chronischziek.nl/2008/magazine/08/index.html

    Seksuele problemen? Blijf er niet mee zitten!

    Vrijwel ieder mens geneert zich om over seksuele problemen te praten, ook zorgverleners. Internet is hét medium om anoniem en op maat aan informatie te komen. Rutgers Nisso Groep ontwikkelt nu met subsidie van het Innovatiefonds Zorgverzekeraars een digitaal zelfhulpinstrument voor chronisch zieken. Het komt eind 2010 beschikbaar.

    ‘Chronisch zieken met intimiteitsproblemen zijn vatbaar voor depressies. De site van de Rutgers Nisso Groep die nu in de maak is, bevordert dat zij zelf hun probleem kunnen aanpakken. Beide aspecten vinden wij erg belangrijk,’ zegt directeur Ine van Hest van het Innovatiefonds Zorgverzekeraars. ‘Door de toegenomen mondigheid van patiënten hechten wij veel waarde aan projecten die zelfmanagement bevorderen. En depressieve klachten aanpakken vinden wij belangrijk omdat het om een groot maatschappelijk probleem gaat. Van de site kan een preventieve werking uitgaan.’ ‘De drempel om hulp te zoeken is vaak hoog door persoonlijke gêne, financiële beperkingen en gebrek aan kennis over het hulpverleningsaanbod,’ vult Paulien van Haastrecht van de Rutgers Nisso Groep aan. ‘Er is grote behoefte aan laagdrempelige, anonieme informatie op maat en ook over bijvoorbeeld de bijwerking van nieuwe medicijnen en hulpmiddelen als seks niet (meer) vanzelf gaat. Internet is het medium bij uitstek om aan deze behoeften tegemoet te komen.’

    Ervaringsdesk
    De internetapplicatie brengt alle informatie……..

  24. wilmamazone zegt:

    http://www.mathildebos.schrijft.nl/seksuele-intimidatie-zorg.html

    Mathilde Bos schrijft over Verpleegkunde
    en Seksuele intimidatie in de zorg

    ‘Was je mijn rug, je doet dat zo lekker’
    ‘Je ziet er veel leuker uit als je lacht’
    ‘Met jouw vriend zou ik weleens een nachtje willen ruilen’
    Net iets te dichtbij komen staan bij het delen van de pillen,
    handtastelijkheden, enz, enz.

    Uit onderzoek van NU’91 in 2000 bleek dat een meerderheid van de verpleegkundigen regelmatig last heeft van seksuele intimidatie. In 80% van de gevallen was de ongewenste seksueel getinte aandacht afkomstig van de patiënt of de bezoeker/mantelzorger.

    Er ontstond een golf van publiciteit, velen herkenden het probleem en waren blij dat er eindelijk over gesproken kon worden.

    Tijdens deze golf van publiciteit was Mathilde bos het boek ‘Seksuele intimidatie in de zorg’ aan het schrijven. Zij bleek de aangewezen persoon om de pers te woord te staan. Ze werd geïnterviewd door kranten, radio en tv.

    Sindsdien is er veel gebeurd, het onderwerp is absoluut meer bespreekbaar en………

    Noot:
    Mathilde Bos haar boek Seksuele Intimidatie in de Zorg wordt via deze website gratis aangeboden als pdf!

  25. @ wilma:
    The google hitmachine strikes again, thnx! Voor het gemak de directe link naar de PDF: http://www.mathildebos.schrijft.nl/pdfs/seksuele-intimidatie-in-de-zorg.pdf

    @volare: schrijnend idd, zo’n oude man. Verdrietig zijn om iets waar je heel erg van kunt genieten…

  26. wilmamazone zegt:

    Nog eentje dan om het af te leren :lol: :

    http://www.tvvonline.nl/nieuws/id1735-Ophef_over_seksuele_handelingen_verzorgenden.html

    Thuiszorginstellingen in de regio Eindhoven en vakbonden geven toe dat cliënten verzorgenden soms vragen om seksuele handelingen te verrichten.

    Diverse reacties daar.

    http://www.tvvonline.nl/nieuws/id1745-Seksuele_handelingen_vraag_bespreekbaar_maken.html

    Seksuele handelingen: vraag bespreekbaar maken

    Cliënten in de thuiszorg en verpleeghuizen en verzorgingshuizen moeten de mogelijkheid hebben om hun vraag naar seksuele diensten te bespreken. Zij mogen de verzorgende hier echter niet mee overvallen.

    eindquote:

    Per Saldo zegt het jammer te vinden dat de dicussie zich nu toespitst tot de kwestie of de vraag wel of niet gesteld mag worden. Het zou volgens de vereniging moeten gaan over de vraag hoe zorginstellingen en zorgverleners omgaan met deze behoefte die nu eenmaal bestaat. ‘De mening van Per Saldo blijft dat de vraag gesteld mag worden op het juiste moment; dat is bij het bureau waar de zorgvraag wordt besproken. Zo worden verzorgers niet overvallen en het zorgbureau kan deze mensen aan adressen helpen waar deze zorg wel wordt geleverd.’

    Mijn mening:
    De 42 jarige man die slechts zijn ogen en mond kan bewegen, maar geestelijk niets mankeert, dient net zo goed zijn plaats te weten en daarmee basta!
    Zijn bejegening van die leerlingverpleegster was allesbehalve correct en dan zeg ik ’t wel héél netjes.

  27. Met je laatste zin ben ik het geheel eens. Stellen dat ze ongeschikt is als zorgverlener, is echt belachelijk.

  28. wilmamazone zegt:

    Het kan ook andersom fout gaan:

    http://www.hulpgids.nl/index.php?mid=8&content=243

    Seksuele intimidatie door hulpverleners
    Bron: Inspectie voor de Gezondheidszorg

    Bij seksuele intimidatie in de hulpverleningsrelatie gaat het om situaties waarbij de hulpverlener de relatie tot de hulpvrager in seksuele of erotische zin misbruikt. Het betreft een scala aan handelingen, variërend van seksualiserend gedrag tot verkrachting.
    In haar werkzaamheden wordt de Inspectie geconfronteerd met de volgende uitingen van ongewenste gedragingen van hulpverleners die worden gekenschetst als seksuele intimidatie:…….

    quote:

    De Inspectie beschouwt niet alleen bovenstaande uitingen van seksuele intimidatie als niet-professioneel (en in veel gevallen strafbaar) gedrag, maar ook als de hulpvrager toestemt of er zelfs op aandringt is er sprake van seksuele intimidatie in de zin zoals hiervoor aangegeven. Hulpverleners moeten ervan doordrongen zijn dat bewilliging of zelfs het initiatief van de hulpvrager nimmer legitimeert tot welke vorm van seksuele intimidatie dan ook.
    Zoals gezegd is in de hulpverleningsrelatie te allen tijde sprake van ongelijkheid tussen hulpvrager en hulpverlener. In die zin is bij de grensoverschrijdende handelingen ook altijd sprake van misbruik van gezag. Bij de behandeling van meldingen van seksuele intimidatie gaat de Inspectie uit van de volgende drie aspecten die seksuele intimidatie in de hulpverleningsrelatie typeren: intiem gedrag dat niet-professioneel is en dat plaatsvindt in het kader van een hulpverleningsrelatie.

  29. Het schrijven van Bos is goed om te lezen. Het gaat echter in de casus besproken, niet om een zorgvrager voor wat betreft sexuele behoeftes die hij zelf niet zou kunnen vervullen.

    Je zou daar, zoals ik al eerder zei, onderscheid in moeten maken.

    Bij wie de patiënt de zorg zou moeten vragen is een kwestie van, eveneens al eerder besproken, pro-actieve voorlichting hieromtrent.

  30. wilmamazone zegt:

    http://frontpage.fok.nl/nieuws/376069/1/1/50/iemand-aftrekken-is-geen-zorgtaak.html

    ‘Iemand aftrekken is geen zorgtaak’

    Zorgverleners hoeven geen seksuele handelingen bij patiënten te verlenen. Dat vindt 70 procent van de stemmers op de speciale FP-poll. Als patiënten niet aan hun eigen gerief kunnen komen, dan moeten ze daar (gespecialiseerde) escortbureau’s voor inschakelen.

    De poll was naar aanleiding van een nieuwsbericht dat een ……..

  31. wilmamazone zegt:

    http://www.ed.nl/mening/6370551/Reguliere-zorg-niet-voor-seksuele-dienst.ece

    Reguliere zorg niet voor seksuele dienst

    In het ED van zaterdag 6 maart wordt uit de doeken gedaan hoe de toepassing van persoonsgebonden budgetten (PGB) en hulpverlening letterlijk uit de hand kan lopen.

    Een persoon die met handen en wellicht ook met voeten gebonden is vanwege zijn lichamelijke beperking, wordt door hulpverleensters aan zijn seksueel gerief geholpen. De menskracht en de verleende zorg worden betaald van het PGB. Een studente HBO Verpleegkunde, die volkomen terecht niet zwichtte voor deze opgedrongen handeling, doet haar onthullende relaas.

    quote:
    Anders gezegd: de zorgverlener kan deze zorgvraag neerleggen bij deze stichting of bij een escortservice, maar verleent per definitie niet zelf deze zorg. Het is onbegrijpelijk en onbestaanbaar, dat welke zorginstelling of belangenorganisatie dan ook, zijn of haar medewerkers hieraan (sorry) blootstelt! Er zijn voldoende mogelijkheden voor onderhavige cliënten om in hun behoeften te voorzien. Zoals een gelukkig nog gezond redenerende bestuurder opmerkt: “Ieder zijn vak”.

    Of het door de klant zelf moet worden betaald of dat de gemeenschap in de vorm van een PGB hiervoor moet opdraaien, is op zich al een vraagstuk waaraan Per Saldo de handen vol zou moeten hebben.

    Noot:
    De auteur (Hein Meurs) woont in Eindhoven en is ruim veertig jaar werkzaam in de geestelijke gezondheidszorg. Hij blogt regelmatig over zijn belevenissen in de zorg.

  32. CraftJoe zegt:

    Herinneren jullie je nog die depressieve patient,
    in Limburg, die van ziektekostenverzekeraar
    1 x per maand sekswerkster op bezoek kreeg
    en daardoor meer geld aan medicatie spaarde.
    Na een ‘behandeling’ voelde hij zich weer voor weken o.k.
    Ik kan hem goed begrijpen, zou ik ook de voorkeur
    aan geven.

  33. n.b. bij het schrijven onderstaande ben ik uitgegaan van de inhoud van de berichten die je linkte Wilmamazone, ik heb ze niet gezien als argumenten van jouw kant, maar sec als geleverde informatie.

    Mbt de FP pol: een zorgverlener HOEFT dat ook niet te doen. Net zoals een zorgverlener een gewetensbezwaar kan aantekenen om niet deel te nemen aan de zorg bij euthanasie, zoals onlangs als te waarderen standpunt is verwoord door een andere grote beroepsorganisatie (V&VN) . Ik vind het op deze manier een kwestie van stromannen worden.

    Mbt Ed.nl:
    Mogelijkheden poneren als vaststaande feiten. “Verleent ‘per definitie’ deze zorg niet zelf”. Maar de redenatie achter de definitie blijft – wederom – achterwege. De definitie van gezondheid zoals deze door de WHO is neergezet en door zo’n beetje ieder welvarend land ter wereld wordt gehonoreerd wordt niet in de beschouwing van Meurs meegenomen. Beetje jammer.

    Nogmaals: NIETS moet. Maar er is nog NIEMAND geweest die heeft uiteengezet WAAROM een zorgverlener iemand niet zou MOGEN aftrekken. Er wordt gewoonweg gezegd ‘dat het zo is’.
    Zo’n beetje zoals jarenlang seks voor het huwelijk een taboe was, of dat getrouwde vrouwen niet zouden mogen/kunnen werken. Dat was nu eenmaal zo. (ik beschouw ‘God’ niet als een valide argument) En aan de andere kant wordt er een karikatuur van het vraagstuk gemaakt door een eenzijdige – en wankele – focus op ‘de vraag’, waarbij zelfs een organisatie die (ook) zou moeten staan voor de ontwikkeling van het beroep met geen woord rept over de (grote) tekortkomingen op dit vlak in de zorg, zoals óók door zorgverleners zelf verwoord.

    Wat nu als een zorgverlener dergelijke diensten – desnoods betaald uit de eigen portemonnee van de cliënt – aanbied? Men neme een ZZP’ende, BIG geregistreerde vpk, met een ondernemende geest en de stelling van Meurs valt als een kaartenhuis in elkaar. (Ohw ja; de ZZP maakt er de handen niet zelf ‘aan vuil’, maar heeft daar goede hulpmiddelen voor)

    Ik blijf het een bult bodemloos geroep vinden op deze manier. Let wel: ik wil niet de stelling verdedigen dat het bij het vak zou (moeten) horen (dat geldt wél voor een goede signalering en doorverwijzing, een vlak waar waarschijnlijk meer leed wordt veroorzaakt of levensvreugde wordt voorkomen dan door ‘de vraag’), maar ik heb een broertje dood aan moralisten die zonder grond stellen dat iets nu eenmaal zo is. Descriptieve ethiek en normatieve ethiek zijn twee flink verschillende vakgebieden en worden te pas en te onpas door elkaar gehaald in deze discussie.

    • wilmamazone zegt:

      Ik ben er nog steeds over aan het nadenken vanuit verschillende invalshoeken en dan is zoveel mogelijk informatie vergaren/luisteren naar de meningen van anderen voor mij onontbeerlijk.

      Het belangrijkste bezwaar vind ik nog steeds dat de relatie tussen zorgverlener en zorgvrager geen gelijkwaardige is en dat seksuele handelingen dan altijd een grens overschrijden.
      Verder vraag ik me af of het überhaupt mogelijk is -en nog belangrijker- of het wenselijk is dat het een mechanische (be)handeling wordt/routineklusje en of dat de patiënt nou ten goede komt. Worden de echte behoeften dan niet overgeslagen/uit het oog verloren?

      De focus is nu ook wat veel gericht op dat aftrekken, want hoe zit het b.v. met vrouwelijke patiënten/cliënten die gevingerd -of nog liever- gebeft willen worden door uiteraard een aantrekkelijke mannelijke verpleegkundige?

      Terwijl ik me vanalles blijf afvragen hier de volgende stok in het hoenderhok:

      http://extra.volkskrant.nl/opinie/artikel/show/id/5379/Wassen%2C_afwassen%2C_aftrekken%2C_afvegen%2C_klaar%3F

      Wassen, afwassen, aftrekken, afvegen, klaar?

      Afwassen, afdrogen, aftrekken – het is allemaal hetzelfde. De 24-jarige student verpleegkunde moest het dus allemaal doen, bij mannelijke cliënten.

      Niets bijzonders, vonden de collega’s met wie ze meeliep om het vak te leren. Wassen, afdrogen, aftrekken, wat maakt het uit? Een routineklusje. Doe je er even bij. Je moet hem toch wassen, hij krijgt toch een erectie, hoeveel moeite is het dan om hem even…?

      De 24-jarige student – laten we haar Tanja noemen – vond dit vreemd. Daarop kreeg ze te horen ‘dat dit normaal is en al zijn verzorgsters dit doen’. Twee dagen later liep Tanja mee met een andere collega die inderdaad hetzelfde deed en Tanja vroeg het ook te doen. Toen Tanja weigerde, zei de man: ‘Nou, dan ben jij dus geen goede verzorgster.’ Daarmee was Tanja haar baan ook meteen kwijt, want de man was als pgb-houder haar werkgever.

      Op schoot
      Wassen, afwassen, aftrekken, de cliënt moet het allemaal kunnen vragen, vindt Per Saldo, de vereniging voor houders van een persoonsgebonden budget (pgb) in de zorg. ‘Een verpleegkundige mag het altijd weigeren. Maar als het op vrijwillige basis gebeurt, moet het kunnen’, aldus de woordvoerder van Per Saldo. Vindt zo iemand het ook prima als hun eigen vriendin of dochter in de zorg gaat werken, en terloops vertelt wat haar taken zijn: wassen, afwassen, aftrekken, afvegen, klaar? Mag een zorgontvanger ook vragen: ‘is je kut al lekker nat? Laat me even voelen… In je mond is trouwens nog lekkerder… en dat gaat ook sneller hoor! Kom even op mijn schoot zitten, heel even maar. Hè ja, ik voel dat je nat bent.’

      Mag dat ook allemaal van Per Saldo? In welk moreel universum leven die lui? Is onze cultuur het begrip kwijt van hoe gecompliceerd en ingrijpend seks is? Is seks zo gebanaliseerd? Is dit het logische voortvloeisel van het al even verziekte idee om prostitutie tot gewoon werk te bombarderen?

      Machtsmisbruik
      Het is ook een pervertering van vraagsturing in de zorg. In de jaren tachtig kwamen……………….

      eindquote:

      De zorgvakbond NU 91 staat gelukkig wel vierkant achter Tanja. Nu 91 begint een campagne om verpleegkundigen beter te wapenen tegen dergelijke verzoeken. Maar dat suggereert dat de verantwoordelijkheid voor het nee bij de zorgverlener ligt. Die moet echter primair bij zorginstellingen, budgethouders en de overheid liggen. Die moeten zorgontvangers erop wijzen dat seksuele intimidatie in arbeidsverhoudingen strafbaar is, en dat dit al begint bij de vraag naar seks. Gezien de personeelstekorten in de zorg de komende decennia heeft de overheid hier trouwens ook veel belang bij.

      Emancipatie van de patiënt begon in de jaren zeventig met uitbreiding van rechten. Maar ware emancipatie is het besef en de aanvaarding van rechten en verantwoordelijkheden. Wie geen verantwoordelijkheid kan dragen, past het pgb niet

  34. wilmamazone zegt:

    Netwerk: Uitzending van 2010-03-23

    http://www.netwerk.tv/uitzending/2010-03-23/seksuele-handelingen-de-zorg

    Seksuele handelingen in de zorg

    O.a. de 24-jarige stagiaire verpleegkunde zelf aan het woord.

    Saillant detail:
    Meneer wilde escort-service e.d. niet meer vanwege de kosten èn omdat het dan met een condoom moest en dat vooral vond ie maar niks.

    Met de blote handjes en werkelijk èlke dag; hij blijkt geen dag over te willen slaan. Een echt ‘nood’geval dus, ocherm toch!

  35. Het is duidelijk dat dit een ongelukkige casus is. Ik kan niet ontkennen de man in kwestie niet bijzonder attent of sympathiek te achten, maar dat had ik al wel duidelijk gemaakt volgens mij. Alhoewel ik mijn eerdere uitlatingen qua vorm betreur en heb gewist.

    Dat gezegd hebbende: deze individuele casus vind ik niet genoeg om de centrale vragen mee te beantwoorden, al levert ze wel belangrijke inzichten. Ik ben met name geneigd om te proberen deze vanuit een vakinhoudelijke kant te bekijken: wat betekent dit voor de beroepen in de zorg? En: wat zegt dit over de beroepen in de zorg? Ik heb het punt van inventiviteit reeds aangestipt. Niettemin is de inzet van techniek, anders de briljante high-tech ik-houd-een-feitelijk-dood-lichaam-in-leven-techniek een punt waar vaak verbetering mogelijk is.

    Het zou intens verdrietig zijn voor het vak – imo – als deze casus alleen wordt bezien vanuit de idee dat ‘de vraag’ verboden zou moeten worden.

    Bijv: Het is al tientallen (!) jaren bekend dat deze vraag voorkomt. Hoe – in hemelsnaam – kan dat dertig jaar lang zo ‘sluimerend’ aanwezig zijn in een vak en gaan we nu(’91) héél verontwaardigd reageren. Ik denk dat ‘de professional’, waar mw Kempff zoveel mee op lijkt te hebben door heel wat anders beledigd wordt dan door een vraag.

    Ik wil eerst de argumenten op tafel zien, dan de conclusies. Niet andersom.

  36. Annemiek zegt:

    Ik had een Yahoo nieuwsartikel in het Engels gevonden over het geval in Nederland met de verzorgers en de reactie van de vakbond, en dit artikel op het discussieforum van mijn ethics klas geplaatst. Het heeft tot goede discussies geleidt. Gisteravond hebben we er in de klas ook nog over gepraat. We konden allemaal wel een geval van ‘sexual harrassment’ van tegen verpleging patienten vertellen. Dat is wat die patient toch met die studente deed door te zeggen dat ze geen goede verpleegkundige was. Verder hadden we het ook over hoe je ermee omgaat, en hoe je een discussie over sex professioneel kunt houden. Constant vragen of schunnige opmerkingen maken kan ook een roep voor hulp zijn, en dan moet je er op een professionele manier met die patient over kunnen praten.
    Iedereen was het er wel mee eens dat er grenzen zijn; net zoals je niet steelt of geld aanneemt van patienten overschrijdt je als verpleegkundige de grens van sex met een patient niet. Of dat nou therapeutisch bedoelt is of niet.
    Grappig (hoewel op dat moment zeker niet) was het verhaal van een collega die jaren geleden in een verpleeghuis werkte. Er was een jonge verlamde man die de hele dag schunnige opmerkingen lag te maken, totdat een sociaal werkster het zat was en hem een aparaat had gekocht bij de pornowinkel.
    Onze lerares, een arts stond er wel van te kijken hoeveel ‘sexual harrassment’ er voorkomt vanuit patienten en wil dat we er een artikel over gaan schrijven.

  37. Annemiek, bedankt voor je overzeese reactie. Tof om te zien hoe jullie dat oppakken en gemotiveerd worden om hier over te schrijven.

    Filosofisch gezien vraag ik me af of bepaalde vormen van bevrediging inderdaad geheel buiten zorgverlening vallen. Wie die zorgverlening invult is een tweede, maar dat dat een verpleegkundige is sluit ik niet bij voorbaat uit. Dat gezegd hebbende denk ik dat de praktische kant van het probleem dat dan ontstaat; ‘wie wel en wie niet?’, meer voeten in de aarde heeft dan het ‘hoort het erbij?’.
    Ik zou me daarom geheel kunnen vinden in instellingen die stellen dat het buiten hun dienstverlening valt, maar het daarmee de kous afdoen zou ook onaanvaardbaar zijn naar mijn idee. Seks hoort op de verpleegkundige agenda volgens mij, staat dat in de literatuur al jaren, maar vormt meer dan eens een groot struikelblok.

    Onlangs in een Nederlands tijdschrift voor Verzorgenden een artikel over homoseksuele ouderen in woonzorg instellingen. Daar wordt je niet vrolijk van: ‘denk je dat ik die oude pot haar kont ga wassen?’.

    Het probleem is aan twee kanten aanwezig. En hoewel patiënten zich (in Nederland) te hebben houden aan de WGBO die ‘goed patiëntschap’ voorschrijft, denk ik dat de professional verplicht is om het probleem te bezien in al z’n facetten. Simpelweg zeggen: vragen om seks moet strafbaar zijn, vind ik daar niet inpassen.

    Ik ben vanwege mij XY configuratie meer dan eens geweigerd door zorgvragers en een enkele keer vanwege het hebben van lang haar. Dat gaat – in zeker zin – in tegen de eerste regel van onze grondwet.

    Ik kan daar een heel principiële kwestie van maken en een website oprichten om verhalen te vergaren om daarmee een zorgvrager die mij weigert vanwege bovengenoemde voor het gerecht te dagen. Ik kan ook gewoon even normaal doen en twee keer nadenken. Ik ben ook benieuwd hoe juridisch haalbaar het is, maar ga er van uit dat Nu’91 dat heeft laten uitzoeken.

    Met betrekking tot de insuïnaties van de cliënt in kwestie is denk ik enige nuancering op z’n plek. In de Netwerk uitzending die wilmamazone hierboven heeft gepost is de versie te zien dat de man heeft gezegd dat ze niet geschikt is om in zijn geval zorg te verlenen. Dat is wat anders dan ‘je bent ongeschikt als zorgverlener’. http://www.netwerk.tv/uitzending/2010-03-23/seksuele-handelingen-de-zorg
    Dat had ik in eerste instantie ook verkeerd opgevat.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: