Visie op ouder worden, sex en medische beeldtechnieken

 

“Seks is lekker. Maar niet het lekkerst. Het lekkerst is eten. Dat doen we wel drie keer per dag, elke dag weer, nog niet inbegrepen de tussendoortjes, met wisselende partners.
De wereld staat stijf van de seks, maar nog altijd overtreft het aantal bakkers verre dat der pornowinkels en het aantal restaurants dat der bordelen.”

Midas Dekkers weet het weer eens pakkend weer te geven in een van zijn columns. (Dekkers, 1996, p.111) Seks is lekker, maar eten is nog lekkerder. Op internet is een gelijke verdeling zichtbaar: over eten is site naar site (zelfs van de overheid) te vinden, maar sex lijkt zich veelal op te houden in de krochten van internet, die overigens wel een enorm deel van het totale internet vormen. Sex sells, maar zo discreet mogelijk. Goede informatie over seks op internet lijkt dan ook net zo schaars als informatie over eten overvloedig is, al doet men bij de Rutgers Stichting en het Trimbos instituut een verwoede poging met Bzz, de eerste live chattende robot ter wereld voor een dergelijk doeleinde. Maar onder de oppervlakte zit meer.

The Samurai Radiologist, pseudoniem van een medblogger op het gebied van medische beeldtechnieken, zal wellicht hebben gedacht dat dat beter kon. Om misverstanden te voorkomen postte de Samurai Radiologist op 1 april 2008 een bijzonder leuk artikel op diens blog ‘Not Totally Rad’, genaamd Radiology comes through for sexual imaging, met daarin een bespreking van allerhande wetenschappelijk onderzoek op het gebied van medische beeldtechniek bij de vastlegging van ‘de coïtus’, beter bekend als vrijen, de liefde bedrijven of het wat platter klinkende neuken

Een van de laatste artikelen die de Samurai Radiologist noemt in diens bespreking is een onderzoek dat werd uitgevoerd onder toeziend oog van Schultz, van Andel, Sabelis en Mooyaart (1999) aan de universiteit van Groningen. Mooi gegeven is dat de publicatie gratis als fulltext (PDF) is te downloaden (zie referentie onderaan artikel). Nederlandser kan bijna niet: sex, de Martinitoren en gratis. Het komt volgens mij niet heel vaak voor dat een onderzoek leuk is om te lezen, maar Schultz et al. maken de uitzondering die de regel bevestigd. Naast dat hun onderzoek een flink aantal obstakels moest overwinnen, heeft het wetenschappelijk relevante en verassende kennis opgeleverd, oude denkbeelden aan de kaak gevoeld en een aantal wonderlijke beelden opgeleverd:

Een van de oude denkbeelden was de vorm van de penis tijdens de coïtus,  die voor zover bekend, een S-vorm maakte. Een in 1999 reeds vijftig jaar oude publicatie gaf de volgende weergave:

afb 1: Saggitale doorsnede van anatomie van sexuele gemeenschap zoals getekend door R.S. Kendall en gepubliceerd in 1949. Klik op afbeelding voor grote weergave. bron: http://www.bmj.com

Naast dat het opvallend is dat er, blijkens de informatie van Schultz et al., in al die vijftig jaar geen onderzoek naar is gedaan,  zat Dickinson (de geestelijk vader van de tekening door Kendall hierboven) er toch wel redelijk naast. Een penis is tijdens de coïtus een boemerang, geen S, zo blijkt. Voordat ze erachter kwamen, hadden ze, naast een nieuwe MRI scanner (een eerste proef in 1991 mislukte, in pas 1996 was er een MRI scanner gemaakt die voldoende scherpe beelden kan maken), echter wel een laatste obstakel te overwinnen. Een ‘godsend’, twee blauwe snoepjes, die verkocht worden als ‘sildenafil’, oftewel Viagra, was de oplossing voor deze horde. Scannen maar en zie daar, de boemerang:

afb. saggitale doorsnede van een mannen en een vrouwenlichaam gedurende sexuele gemeenschap. P=penis, Ur=Urethra, Pe=perineum, S=symphysis, B=blaas, I=darmen, Sc=scrotum

afb 2: saggitale doorsnede van een mannen en een vrouwenlichaam gedurende sexuele gemeenschap. P=penis, Ur=Urethra, Pe=perineum, S=symphysis, B=blaas, I=darmen, Sc=scrotum. Klik op afb. voor grote weergave.

Een andere overlevering, nl. de toename van de omvang van de uterus tijdens sexuele opwinding is ook redelijk ontzenuwd. Volgens Schultz et al. veranderde de uterus wel van ligging (doordat de vaginawand ong. 1cm in lengte toenam) , maar niet van groote.

20 min. na orgasme.

afb 3: Saggitale doorsnede van de sexuele respons van een vrouw. Links: in rust, midden: pre-orgamische fase, rechts: 20 min. na orgasme. Klik op afb. voor grote weergave.

Ouderen en seks:
Naast het natuurlijk leuk is om dergelijk onderzoek te lezen, zit er een andere kant aan dit verhaal, die de oplettende lezer wellicht al gemist had. Wat heeft het met de visie op ouder worden te maken? Ouderen hebben toch geen seks? (veel mensen zetten bij de gedachte een was viezig gezicht op, heb ik in de loop der jaren ontdekt) Mocht je dit nu ook denken, troost je dan met de gedachte dat je het net als de meeste anderen bij het verkeerde eind hebt. Onderzoek door Thomése en Bergsma (2008), dat ik gisteren las in Geron, geeft nl. aan dat het niet heel erg goed met onze kennis over ouderen gesteld is. Ze stelden aan de hand van eerder grootschalig onderzoek naar veroudering (zoals de LASA) een vragenlijst op, die uiteindelijk door 751 respondenten werd ingevuld. Eén van de vragen besloeg de regelmaat waarmee ouderen aan het rollebollen zijn. 59% van de respondenten had deze vraag fout en dacht dat voor de meerderheid van de ouderen de regelmatige seks wel een gepasseerd station is. Opvallend: het maakte voor de toetsuitslag nauwelijks uit of men nu veel of weinig met ouderen omging, al is dat enigszins te verklaren door het feit dat mensen die voor ouderen zorgen doorgaans meer afhankelijke mensen meemaken, aldus Thomése & Bergsma. Een ander sallaint detail: meer dan de helft (57%) dacht dat ouderen conservatiever zijn de jongeren. Dat is bij deze dus óók ontzenuwd. Zo had ik bijvoorbeeld een goed excuus nodig in de vorm van het onderzoek  door Thomése en Bergsma om een blogbericht te posten over wetenschappelijk onderzoek naar sex.

Dekkers, M. (1996). De kip en de pinguïn. Amsterdam: Pandora
Schultz, W. W., van Andel, P., Sabelis, I., & Mooyaart, E. (1999). Magnetic resonance imaging of male and female genitals during coitus and female sexual arousal. BMJ, 319(7225):1596-1600. [PDF]
Thomése, F., Bergsma, A. (2008). Van oude mensen en de dingen die nog komen? Geron (10)3: 60-63

Advertisements
Getagged , ,

4 thoughts on “Visie op ouder worden, sex en medische beeldtechnieken

  1. […] GeriatriCare, toch niet het eerste blog dat ikzelf met seks zou associeëren, vaart er wel bij; een bespreking van o.a. een onderzoek door Schultz et al in Groningen  gaat aan kop als meest bezochte bericht van dit nederig digitaal stulpje. Aan bod […]

  2. […] geen ongelijk geven, de gemiddelde Cochrane review is een toonbeeld van zakelijkheid en de uitzonderingen lijken schaars. Although scientists typically insist that their research is very exciting and […]

  3. CraftJoe schreef:

    Overigens je kunt ook ‘ gerontofilie ‘ bij de tags plaatsen.

  4. Bram Hengeveld schreef:

    Ik denk dat dat een beetje rare denkbeelden gaat opleveren CraftJoe. Maar schrijf er gerust eens wat over.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: