Certificering: zin of onzin?

Normen in de zorg. Iedereen smult er van. Nou ja… Het in huis halen van een HKZ certificaat heeft wat voeten in de aarde. Maar dan heb je ook wat. Of niet? HKZ staat mijns inziens bijv. niet voor ‘Hoog Kwalitatieve Zorg’, of iets dergelijks. Nee, Harmonisatie Kwaliteitscertificering Ziekenhuizen (waar het naar mijn weten voor staat) is heel wat anders.

 In het artikel ‘Keurmerk zorg zegt weinig over kwaliteit‘ op de voorpagina van de Volkskrant van afgelopen maandag geeft  Stef Groenewoud zijn mening over dergelijke normen. En hij kan het weten, want onlangs is hij gepromoveerd op juist dat onderwerp. Een tijd geleden publiceerde hij al op het gebied van de kwaliteitsnormen, en toe was het ook al niet echt pluis, al lijkt hij toen genuanceerder in z’n conclusies dan de Volkskrant van maandag doet vermoeden:

Toch wil Groenewoud het behalen van een keurmerk niet kwalificeren als een zinloze exercitie. Het omschrijven van en standaardiseren van processen is wel degelijk goed voor de kwaliteit van zorg. Maar zorgorganisaties halen vaak doel en middel door elkaar, stelt Groenewoud: “Zorgorganisaties zien het behalen van een keurmerk als een doel op zich. Ze besteden er veel tijd en geld aan en bouwen een feestje als het certificaat binnen is. Terwijl het keurmerk niet meer is dan een middel om betere zorg te leveren. Zorgorganisaties moeten de uitkomsten van de kwaliteitsmetingen als uitgangspunt nemen en vervolgens de zorgprocessen aanpassen.”

Dat is dus in 2007. Van de positieve attitude jegens de certificering lijkt in de Volkskrant weinig meer over. Of is het gewoon niet afgedrukt? Op de Volkskrantblogs gonst het in ieder geval met negativiteit over de kwaliteit van de verpleeghuiszorg in Nederland. Toegegeven, ik vraag me af hoeveel vragen er ontstaan ten gevolge van afwezigheid van kennis op dat vlak. (bijv de vraag: checken verpleeghuizen hun personeel wel via het BIG register?) Maar toch: de tendens is en blijft negatief.

Op pagina twee van de Volkskrant is een vervolg op het artikel te vinden; ‘Groot aantal doorligwonden, toch een certificaat’. Aan het woord is Frans de Boer, bestuurder van zorgcentrum ‘Valkenhof’ in Valkenswaard. Hij doet er niet aan mee, dat normencircus. En dat scheelt ‘em zo’n 40.000 euro per jaar naar eigen zeggen. Pak ‘em beet toch weer een verzorgende er bij per jaar, naast de achthonderd personeelsleden die hij al onder z’n hoede heeft. Of het dan ook daadwerkelijk effect heeft om niet mee te doen, is de vraag. De Valkenhof is bijvoorbeeld niet terug te vinden in de lijst van de Volkskrant. Een lijst die overigens tot stand is gekomen middels een set prestatie indicatoren en de normen verantwoorde zorg, waar de eerder genoemde Stef Groenewoud (mede) geestelijk vader is. Het is allemaal één grote familie.

Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat er sprake is van een lichte stemmingsmakerij. de HKZ norm is wat het is. HKZ wil dus niet zeggen: u krijgt de zorg die u wilt. HKZ wil (naar mijn idee) zeggen: de processen die ten grondslag liggen aan het leveren van de zorg die u wilt, zijn op orde. Bussemakers vindt dat, met de komst van de zorginhoudelijke indicatoren niet meer zo belangrijk. De verzekeringsmaatschappijen echter, vinden het certificaat wel belangrijk. Het bedrijf waar Groenewoud voor werkt zal er weer geen problemen mee hebben dat hun meetmethoden meer gebruikt gaan worden.

Een andere indruk waar ik me niet aan kan onttrekken is dat er op een bepaalde manier appels met peren worden vergeleken. Optimalisering van processen is belangrijk in mijn ogen, maar niet de heilige graal. Het zou vreemd zijn om dat als zodanig te bekijken. Sites als www.kiesbeter.nl, die worden opgesteld aan de hand van de zorginhoudelijke indicatoren, vervullen een andere rol dan een HKZ-certificering en ik vraag me af in hoeverre ze elkaar uitsluiten. De Volkskrant merkt op dat Groenewoud niet in z’n conclusies wordt ondersteunt door Annet Boekelman, directeur van Savant Zorg in Brabant. En dat is toch vreemd, want gezien de uitlatingen van Groenewoud in 2007 lijken ze het toen wel met elkaar eens te zijn geweest. Boekelman stelt dat de 80.000 euro die ze jaarlijks zegt kwijt te zijn, zich wel terugbetalen. Eerlijk gezegd wordt het er mij allemaal niet gek veel duidelijker op. Wie brengt de verlichting?

En op een bepaalde manier doet de verwarring me een beetje denken aan het volgende fragment uit ‘Yes Minister’:

Advertenties
Getagged

One thought on “Certificering: zin of onzin?

  1. Stef Groenewoud schreef:

    Beste Bram Hengeveld,

    Ik moet zeggen: je hebt je goed in de materie verdiept en je analyseert feilloos het nuanceverschil tussen het stuk uit juni 2007 en het stuk van afgelopen maandag. Het volgende zou ik erop willen zeggen:
    – nog altijd ben ik van mening dat een certificaat een goed MIDDEL kan zijn om goede zorgresultaten te leveren;
    – wat mij stoort is dat we al 2 jaar weten dat dergelijke keurmerken vooral in kaart brengen of je goede randvoorwaarden hebt geschapen voor het leveren van goede resultaten;
    – echter: inmiddels kunnen we resultaten meten met behulp van de indicatoren voor verantwoorde zorg (waar mijn bedrijf overigens € 0,- aan verdient!);
    – Waarom dan nog altijd keurmerken (second best kwaliteitsimpuls) verplicht stellen? Willen we nu administratieve lastenverlichting of verzwaring?
    – Ter vergelijking: als we van scholen kunnen vaststellen of het een goede of slechte school is door simpelweg naar de slagingspercentages te kijken, gaan we scholen toch ook niet verplichten een certificaat te verwerven door te controleren of ze hun systeem voor klachtenafhandeling netjes hebben beschreven?
    – bovendien blijken patienten en clienten ook vooral in uitkomsten geïnteresseerd. Dat is geen mening, maar harde uitkomsten van onderzoek onder ruim 1500 patienten en hun familieleden!

    Groet! Stef Groenewoud

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: